CAPTCHA (Completely Automated Public Turing test to tell Computers and Humans Apart) là một hệ thống kiểm tra tự động được thiết kế để phân biệt người dùng là con người hay máy tính. Được phát triển vào đầu những năm 2000, CAPTCHA ngày nay trở thành công cụ phổ biến trên internet nhằm ngăn chặn các phần mềm tự động (bots) thực hiện các hành vi xấu như spam, tạo tài khoản ảo hay thu thập dữ liệu trái phép.
Một dạng CAPTCHA truyền thống là hình ảnh gồm các ký tự bị bóp méo, chồng chéo hoặc nhiễu, yêu cầu người dùng gõ lại đúng dãy chữ trong ảnh. Dạng khác là yêu cầu xác định hình ảnh theo chủ đề (chọn tất cả ô có xe đạp, cột đèn,…). Gần đây, phiên bản reCAPTCHA của Google sử dụng hành vi người dùng (di chuyển chuột, nhấp chuột) để xác minh mà không cần câu hỏi rõ ràng – gọi là “CAPTCHA vô hình”.
CAPTCHA không chỉ giúp bảo vệ các hệ thống trực tuyến khỏi tấn công tự động, mà còn đóng vai trò quan trọng trong bảo mật web, đảm bảo trải nghiệm người dùng thực tế và giảm thiểu nguy cơ bị lợi dụng bởi các phần mềm độc hại.
Tuy nhiên, CAPTCHA cũng gây tranh cãi khi một số người dùng cho rằng nó bất tiện, đặc biệt với người khuyết tật hoặc những người không thành thạo công nghệ. Do đó, các hệ thống CAPTCHA hiện đại đang ngày càng hướng đến tính dễ tiếp cận và thân thiện hơn với người dùng mà vẫn duy trì hiệu quả bảo mật.
