Dario Fo (1926–2016) là nhà viết kịch, diễn viên, đạo diễn sân khấu và nhà hoạt động văn hóa người Ý, nổi tiếng với phong cách hài châm biếm, giàu tính chính trị và tinh thần phản kháng. Ông sử dụng tiếng cười để phê phán quyền lực, sự bất bình đẳng, tham nhũng và những bất công trong xã hội, đưa sân khấu trở thành không gian đối thoại trực tiếp với công chúng.
Sinh ngày 24 tháng 3 năm 1926 tại Leggiuno, vùng Lombardia, Fo theo học tại Accademia di Belle Arti di Brera ở Milano. Ông bắt đầu sự nghiệp trong lĩnh vực sân khấu và phát thanh trước khi cùng vợ, nữ diễn viên Franca Rame, thành lập các đoàn kịch độc lập. Hai người phát triển một hình thức sân khấu kết hợp hài kịch dân gian, ngẫu hứng và châm biếm xã hội, thường hướng đến những khán giả ít có cơ hội tiếp cận các thiết chế văn hóa truyền thống.
Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là Mistero Buffo (1969), một chuỗi độc thoại sân khấu lấy cảm hứng từ các câu chuyện tôn giáo và truyền thống kể chuyện dân gian. Vở Morte accidentale di un anarchico (Cái chết tình cờ của một kẻ vô chính phủ, 1970) cũng trở thành tác phẩm tiêu biểu cho khả năng dùng hài kịch để chất vấn quyền lực và các cơ quan công quyền.
Năm 1997, Dario Fo được trao giải Nobel Văn học vì đã kế thừa truyền thống những nghệ sĩ hài kịch thời Trung cổ trong việc chế giễu quyền lực và khôi phục phẩm giá cho những người bị gạt ra bên lề xã hội. Di sản của ông cho thấy sân khấu không chỉ là nghệ thuật giải trí mà còn có thể trở thành công cụ mạnh mẽ để phản biện và thay đổi nhận thức cộng đồng.
